ก่อนตะวันลับฟ้าที่ท่าเรือเจ๊ะบิลัง

14 Nov
เรือประมงหลายสิบลำจอดเรียงรายอยู่เบื้องหน้าหมู่บ้านชาวประมง แดดยามบ่ายแก่ๆยังคงสาดแสงทั่วท้องทะเลอันดามัน ช่วงน้ำลงอย่างในวันนี้น้ำทะเลลดระดับลงจนเรือเกยอยู่บนโคลนริมป่าชายเลน กลิ่นน้ำเค็มลอยมาปะทะจมูก เสียงเรือหางยาวดับเครื่องจอดเกยอยู่บนเลนส่งผู้โดยสารตัวน้อยๆ 8 คนขึ้นฝั่ง ภาพที่เห็นเบื้องหน้าเป็นภาพคุ้นตาของวิถีชีวิตริมท่าเรือ แต่ที่นี่มีตำนานความเป็นท่าเรือแห่งเจ๊ะบิลังที่ไม่เหมือนใคร

คำว่าเจ๊ะบิลัง มาจากชื่อของชาวมุสลิม ชื่อ บิลัง ที่เข้ามาอยู่อาศัยในพื้นที่นี้เป็นคนแรก มีคำนำหน้าชื่อว่า เจ๊ะ ตำบลเจ๊ะบิลังเป็นชุมชนชาวมุสลิมอยู่ห่างจากอำเภอเมืองไปทางทิศตะวันตกเฉียงเหนือ 13 กม. 

"แดนดินถิ่นภาษายาวี      ตอแมะห์ชาชักโรตี

  อาหารทะเลล้วนมากมี   เมืองคนดีเจ๊ะบิลังก้าวหน้า"

จากคำขวัญข้างต้นของตำบลบอกความหมายเป็นนัยให้เราทราบว่าชุมชนชาวไทยมุสลิมแห่งนี้มีชื่อเสียงด้านอาหารทะเล โรตี แกงตอแมะห์และชาชัก คงต้องขยายความเมนูชื่อแปลกหูกันไปทีละรายการ

"ตอแมะห์"เป็นอาหารพื้นเมืองของชาวมุสลิมในรัฐเปอร์ลิส ประเทศมาเลเซีย
มาจากคำว่า ตูมิห์ (TUMIH) หมายถึง การผัดเครื่องแกงคลุกเคล้าให้เข้ากับน้ำกะทิสดหรือน้ำมัน ไทยเราเรียกว่า ตอแมะห์ อาหารปุ๊นเต่(พื้นเมือง)ภูเก็ตที่ได้รับอิทธิพลจากปีนัง เรียกว่า "แกงตูมี้"

แกงตอแมะห์เป็นเมนูยอดนิยมในหมู่ชาวไทยมุสลิมภาคใต้ (สตูล ยะลา ปัตตานีและนราธิวาส) โดยรับประทานคู่กับข้าวมันหรือโรตี ถ้ารับประทานกับโรตีส่วนมากมักจะเป็นมื้อเช้า


ขอบคุณภาพและข้อมูลบางส่วนจาก

วิธีการปรุงตอแมะห์เผื่อผู้ที่สนใจอยากลองทานอาหารเมนูใหม่ๆ เริ่มจากการเตรียมส่วนผสมให้พร้อมสรรพ อาทิปลาสด น้ำกะทิสด เกลือ มะขามเปียก ขมิ้น พริกแห้งเม็ดใหญ่ กระเทียม หัวหอมแดง เมล็ดบาลาบา เมล็ดซาหวี เมล็ดผักชี เมล็ดข้าวเล็ก เมล็ดข้าวใหญ่ และใบกาลาปอแหล(ใบสมุยเทศ)

จากนั้นตั้งน้ำมันให้ร้อน เอาหอมและกระเทียมที่ซอยเรียบร้อยแล้วรวมทั้งเมล็ดบาลามาและเมล็ดซาหวีลงเจียว แล้วนำเครื่องปรุงซึ่งบดละเอียดลงผัดคลุกเคล้าให้เข้ากันจนสุกหอมแตะจมูก ใส่น้ำกะทิสดเคี่ยวต่อไปจนเดือด จากนั้นใส่ปลาที่เตรียมไว้ รอให้ปลาสุกจึงคนให้เครื่องแกงคลุกเคล้าเข้ากันกับปลา ไม่ควรคนมากหรือตั้งไฟนานเพราะจะทำให้เนื้อปลาเละเกินไป จากนั้นใส่น้ำมะขามเปียกลงไปเล็กน้อยพอให้มีรสอมเปรี้ยว แล้วใส่ใบกาลาปอแหลตามลงไปแล้วจึงยกลงจากเตา ใส่จานปรุงแต่งด้วยพริกชี้ฟ้าให้สวยงาม
รับประทานกับข้าวหรือโรตี

ส่วนชาชักนั้นคงต้องรีบออกตัวว่าชาชักเจ๊ะบิลังเป็นต้นกำเนิดของชาชักในเมืองไทย ร้านดังของจ.สตูล คือ ร้านขอบคุณสตูล ดังจนกลายเป็นสัญลักษณ์ของจังหวัดชนิดที่ว่าใครไม่ได้ดื่มชาชักร้านขอบคุณสตูล ถือว่ายังมาไม่ถึงสตูลกันเลยทีเดียว รายละเอียดเรื่องชาชักตามอ่านได้ในบันทึกขอบคุณสตูล…ตำนานชาชักเมืองไทย

โรตีร้อนๆหอมนุ่มหวานมันเป็นเมนูพื้นๆของอาหารสายเลือดไทยมุสลิม แต่โรตีที่เจ๊ะบิลังต้องลอยฟ้ามาลงจานเท่านั้น สุดแล้วแต่ใครจะสร้างสรรค์เมนูอาหารให้หวือหวาพิสดารเรียกความสนใจจากลูกค้าและเรียกหาความเป็นหนึ่งเดียว

ด้วยเหตุที่ชุมชนเจ๊ะบิลังมีทำเลที่ตั้งติดชายฝั่งทะเลอันดามันซึ่งมีทั้งป่าชายเลนและทรัพยากรทางทะเลที่อุดมสมบูรณ์ ผู้คนจึงหาเลี้ยงชีพด้วยการทำประมง และหนึ่งในอาชีพที่เป็นภูมิปัญญาท้องถิ่นของที่นี่ คือ การย่ำกั้ง กั้งเป็นสัตว์น้ำเค็มที่มีรสชาติอร่อย หายากทำให้มีราคาสูง เพื่อให้ชาวบ้านมีรายได้จากการย่ำกั้งคงต้องอุบวิธีการไว้ให้ผู้อ่านตามไปดูกันเอง นอกจากนั้นเจ๊ะบิลังยังมีท่าเทียบเรือใหญ่ที่สมบูรณ์แบบสามารถติดต่อกับประเทศมาเลเซีย อินโดนีเซีย และเกาะแก่งที่สวยงามต่างๆของจังหวัดสตูล

พวกเรามาเยือนท่าเรือเจ๊ะบิลังในบ่ายแก่ๆของวันลอยกระทง ถึงแม้ผู้คนที่นี่จะต่างศาสนาแต่ภายใต้ร่มพระบรมโพธิสมภาร เราคือคนไทยด้วยกัน ฉันอาจเป็นเพียงผู้มาเยือน ฉันอาจเลือนหายไปจากสายตาของผู้คนที่นี่แต่ความทรงจำที่สวยงามก่อนตะวันลับฟ้าที่ท่าเรือเจ๊ะบิลังแห่งนี้จะยังคงไม่ลบเลือนไปจากใจฉัน

สายลมแสนอ่อยเอื่อย พัดระเรื่อยมาทักทาย
น้ำเค็มหอบกลิ่นอาย พัดซอกไซ้ตามไรผม
แดดสาดแสงส่องแก้มใส ยิ้มละไมรับสายลม
ผืนน้ำนิ่งดุจพรม เรือนอนซมรอน้ำชู
วันเพ็ญเดือนสิบสอง คืนนี้น้องรอพี่อยู่
กระทงยังคอยคู่ ร่วมลอยสู่แม่คงคา
ปล่อยใจให้ลอยล่อง เสียงนกร้องก้องเวหา
ย้ำเตือนถึงสัญญา
       
ฝากที่ท่าเจ๊ะบิลัง
  

***อ่านเรื่องราวบันทึกการเดินทางกลางอ้อมกอดธรรมชาติที่สตูลหน้าอื่นๆ (คลิ้กที่นี่)

Advertisements

One Response to “ก่อนตะวันลับฟ้าที่ท่าเรือเจ๊ะบิลัง”

  1. ระหว่างเพื่อนกับแฟน June 5, 2010 at 11:52 am #

    ดี

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: