ย้อนรอยประวัติศาสตร์ ณ คฤหาสน์กูเด็น

19 Nov

แดดจ้าทาทาบขับสีขาวของคฤหาสน์ทรงยุโรปให้ดูโดดเด่นขึ้น อาคารสองชั้นตามแบบฉบับสถาปัตยกรรมโคโลเนียลที่ตั้งตระหง่านอยู่ในซอยเล็กๆ มีเพียงร่มเงาจากต้นไม้ใหญ่ทางฝั่งซ้ายและขวาของตัวตึกเท่านั้นที่ช่วยผ่อนคลายรังสีอหังการ์ของความร้อนลงได้บ้าง ฉันแหงนหน้าขึ้นมองหลังคาทรงปั้นหยาแบบไทยที่มุงด้วยกระเบื้องดินเผารูปกาบกล้วย แดดแรงจนต้องหรี่ตาสู้แสง ฉันเหลือบไปเห็นช่องลมตรงหน้ามุขชั้นบนตกแต่งเป็นรูปดาวตามแบบฉบับสถาปัตยกรรมอิสลาม ก่อนที่จะกวาดสายตาไล่ไปตามหน้าต่างบานเกล็ดรูปทรงยาวรอบตัวอาคารซึ่งดูเย็นตาด้วยสีเขียวคราม

คฤหาสน์หลังนี้ยืนหยัดผ่านกาลเวลามานานกว่าร้อยปี จากจุดประสงค์เดิมที่จัดสร้างขึ้นเพื่อเป็นที่ประทับแรมของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเมื่อคราวเสด็จประพาสหัวเมืองปักษ์ใต้แต่มิได้ประทับแรม จึงใช้เป็นบ้านพักรับรองแขกเมืองโดยเรียกชื่อว่า "คฤหาสน์กูเด็น" ตามชื่อเดิมของเจ้าเมืองสตูลสมัยนั้น คือ พระยาภูมินารถภักดี (ตวนกูบาฮารุตดิน บินตำมะหง) ชื่อเดิมคือ กูเด็น บินกูแมะ ต่อมาปี พ.ศ.2490-2506 คฤหาสน์หลังนี้ถูกใช้เป็นศาลากลางจังหวัด จนต่อมามีการย้ายไปสร้างศาลากลางหลังใหม่ ชาวบ้านชาวเมืองจึงเรียกคฤหาสน์กูเด็นแห่งนี้ว่า "ศาลากลางเก่า"


วันที่ 14 กุมภาพันธ์ 2532 กรมศิลปากรได้ประกาศขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานตามประกาศในราชกิจจานุเบกษาและได้ดำเนินการบูรณะ ปรับปรุงเพื่อจัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติสตูล โดยสมเด็จฯพระเทพรัตนราชสุดา สยามบรมราชกุมารี ทรงเสด็จเป็นองค์ประธานในพิธีเปิด เมื่อเดือนมิถุนายน พ.ศ.2543

วันที่พวกเราไปเยือนคฤหาสน์กูเด็นเป็นวันปิดทำการของพิพิธภัณฑ์ (เปิดทำการทุกวันพุธ-อาทิตย์ เวลา 9.00-16.00น. ยกเว้นวันหยุดนักขัตฤกษ์) น่าเสียดายที่ไม่มีโอกาสเข้าไปชมภายในซึ่งบอกเล่าเรื่องราวความเป็นมาของจ.สตูลไว้อย่างครบครัน ทั้งด้านประเพณี วัฒนธรรมและวิถีชีวิตชาวสตูลโดยมีการจัดแสดงโบราณวัตถุต่างๆ อาทิ กาน้ำ แจกัน จานชามฯลฯ และมีห้องจัดนิทรรศการแสดงวัฒนธรรมไทยมุสลิม

คฤหาสน์กูเด็นในอดีตอาจคลาคล่ำไปด้วยผู้คนแต่ในปัจจุบันกลับตั้งตระหง่านอยู่อย่างสงบเงียบรอคอยการมาเยือนของผู้ที่ปรารถนาจะเติมเต็มเรื่องราวเกี่ยวกับสตูล วิถีชีวิตและจิตวิญญาณของอดีตแห่งนครสโตยมัมบังสการา หรือเมืองแห่งพระสมุทรเทวายังคงเจิดจรัสอยู่ภายในคฤหาสน์กูเด็นแห่งนี้ท่ามกลางยุคสมัยที่แปรเปลี่ยนไปภายนอกอาคาร

***อ่านเรื่องราวบันทึกการเดินทางกลางอ้อมกอดธรรมชาติที่สตูลหน้าอื่นๆ (คลิ้กที่นี่)

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: